Evde bir taşı nereye koyacağınızı düşünmek, aslında o odanın ne için kullanıldığını düşünmektir. Giriş kapısı gelip gitmenin, salon sohbetin, yatak odası dinlenmenin, çalışma masası dikkatin yeridir. Taşı bu işlevlerle eşleştirdiğinizde hem güzel bir düzen kurarsınız hem de taşın sertliğine ve bakım isteğine uygun bir yer seçmiş olursunuz.
Aşağıda her odaya uygun taşları, taşların Mohs sertliklerini ve dikkat edilecek noktaları bulacaksınız. Mohs değerleri tam sayı olarak verilmiştir; buçuklu değerler iki ayrı değer olarak yazılmıştır. Anlatılanlar kadim kaynaklardaki yaklaşımların ve kültürel birikimin aktarımıdır. Taşların hastalığı iyileştirdiği ya da cihazların işleyişini değiştirdiği gibi bir iddia taşımaz.
1. Mekân, Niyet ve Düzen
Sebepler âleminde her şeyin bir vesilesi vardır. Evimizde tuttuğumuz bir taş da çoğu zaman bir niyetin ya da bir düzen arzusunun vesilesi olur. Taşı bir rafın köşesine gelişigüzel bırakmak yerine, o alanın işleviyle uyumlu bir yere koymak, taşa ve mekâna gösterilen özenin bir parçasıdır.
Her mineralin kimyasal yapısı ve sertliği farklıdır. Kristal kuvars sert ve dayanıklıdır; selenit ise bir tırnakla çizilebilecek kadar yumuşaktır. Bu fark, taşın hangi odada, hangi yüzeyde durabileceğini doğrudan belirler.
2. Kadim Kaynaklar ve Modern Tartışma
Mahmûd-ı Şirvânî'nin Sultan II. Murad'a sunduğu 1438 tarihli Türkçe saray yazması Tuhfe-i Murâdî fî Esnâfi'l-Cevâhir, taşları mizaçlarına göre ele alan cevâhirnâmelerdendir. Kütüphanemizdeki özette akik "en mübarek taş" olarak anılır; firuze ise zafer ve bereketle ilişkilendirilir. Biz bu ifadeleri, kadim dönemdeki taş algısının anlatımı olarak aktarıyoruz.
El-Bîrûnî Kitâbü'l-Cevâhir adlı eserinde taşların özgül ağırlıklarını ölçmesiyle tanınır. Bu gelenekte taşlar, ağırlığı tartılıp ölçülen birer madde olarak da ele alınmıştır.
Yirminci yüzyılda Fransız fizikçi Prof. Yves Rocard, 1962'de yayımladığı Le signal du sourcier (Su Arayıcının İşareti) adlı çalışmasında bazı insanların çok küçük manyetik alan farklarına bedensel tepki verebileceğini ileri sürmüştür. Bu görüş bilim çevrelerinde tartışmalıdır ve geniş kabul görmemiştir. Biz bunu, mekân ve insan ilişkisine dair bir merak örneği olarak anıyoruz; taşların manyetik alan üzerinde ölçülebilir bir etki yarattığı anlamına gelmez.
3. Oda Oda Taş Konumlandırma Rehberi
Ev Girişi ve Antre: Siyah Turmalin ve Akik
Antre, dış dünyayla evin birleştiği yerdir. Anahtarın bırakıldığı, ayakkabının çıkarıldığı bu alanda koyu renkli ve ağır duran taşlar görsel olarak da sağlam bir karşılama oluşturur.
Siyah turmalin Mohs ölçeğinde 7 ve 8 değerlerindedir; ham, uzun kristalli kütleleri konsol üzerinde kendi başına yer kaplar. Akik ise 7 sertliğindedir ve kadim derlemelerde mübarek taş olarak geçer. İri bir akik dilimi, antrede hem dekoratif hem anlamlı bir nesne olur.
Konumlandırma: Kapıya yakın bir konsol ya da anahtar kabının yanı. Taşlar düşme riski olmayan, sabit bir yüzeyde durmalıdır. Ayrıntı için turmalin rehberi ve akik yazısı faydalıdır.
Modem ve Elektronik Cihaz Yanı: Şungit
Şungit karbon bakımından zengin, koyu renkli bir kayadır. İnternette şungitin elektronik cihaz çevresinde "yük emdiği" şeklinde yaygın anlatılar bulunur. Bu iddialar bilimsel olarak doğrulanmış değildir. Biz şungiti, sade ve mat görünümüyle çalışma alanına yakışan bir masa nesnesi olarak öneriyoruz.
Konumlandırma: Masaüstü bilgisayarın ya da televizyon ünitesinin yanı. Ayrıntılar için şungit rehberine bakabilirsiniz.
Salon ve Oturma Odası: Kristal Kuvars, Selenit ve Garnet
Salon, ailenin ve misafirlerin bir araya geldiği geniş bir alandır. Büyük ve gösterişli parçalar burada rahatça durur. Kristal kuvars 7 sertliğindedir, dayanıklıdır ve ışığı güzel kırar. Selenit ise sertliği 2 olan çok yumuşak bir taştır; kolayca çizilir, nemle matlaşır ve ıslatılmamalıdır.
Garnet koyu kırmızı tonlarıyla odaya sıcak bir renk katar. Garnetin sertliği çeşide göre değiştiği için aldığınız taşın cinsini satıcıdan öğrenmenizde yarar var.
Konumlandırma: Orta sehpa ya da gün ışığı alan kitaplık rafı. Selenit kulelerini çocukların ve evcil hayvanların ulaşamayacağı, sabit bir noktada tutun. Ayrıntılar: kristal kuvars, selenit, garnet.
Yatak Odası: Ametist, Selestit ve Pembe Kuvars
Yatak odası günün sonunda sessizleşilen yerdir. Ametist ve pembe kuvars 7 sertliğindedir, rahat taşınır ve temizlenir. Selestit Mohs ölçeğinde 3 ve 4 değerlerindedir; kırılgan bir mineraldir, bu yüzden darbe almayacağı, sakin bir yüzeye konmalıdır.
Konumlandırma: Komodin üzerinde, yatağın kenarından uzakta. Ametist ve pembe kuvarsı pencere önünde uzun süre bırakmayın; renkleri solabilir. Ayrıntılar: ametist, selestit, pembe kuvars.
Çalışma Masası ve Ofis: Pirit, Florit ve Sitrin
Çalışma masası dikkat ve düzen isteyen bir alandır. Pirit altın sarısı rengi ve keskin küp kristalleriyle masada hemen göze çarpar; Mohs sertliği 6 ve 7 değerlerindedir ve adını Yunanca ateş sözcüğünden alır. Florit mor ve yeşil bantlı yapısıyla masaya renk katar; sertliği 4 olduğundan darbeye karşı hassastır. Sitrin ise sarı tonlu bir kuvarstır ve 7 sertliğindedir.
Ticarette sitrin diye satılan taşların büyük bölümü ısıl işlemle sarıya çevrilmiş ametisttir. Doğal sitrin soluk sarıdan bala doğru uzanan yumuşak tonlardadır. Satıcıdan taşın doğal olup olmadığını sormak iyi bir alışkanlıktır.
Konumlandırma: Bilgisayarın yanı ya da defterin köşesi. Pirit nemden korunmalıdır. Ayrıntılar: pirit, florit, sitrin.
4. Taş Seçerken Dikkat Edilecekler
Boyalı ya da ısıtılarak rengi değiştirilmiş taşlar piyasada yaygındır. Yapay görünecek kadar canlı renkli taşlara temkinli yaklaşın ve satıcıdan taşın cinsini, işlem görüp görmediğini sorun. Ham ve işlenmemiş kütleler taşın doğal hâlini daha iyi yansıtır. Sertlik ölçeğini daha ayrıntılı öğrenmek için Mohs sertlik ölçeği yazımıza bakabilirsiniz.
5. Taşları Yerleştirirken ve Saklarken Beş Kural
- Doğrudan güneşten koruyun: Ametist, pembe kuvars, florit ve selestit pencere önünde uzun süre kalırsa rengi solabilir.
- Neme dikkat edin: Selenit, nemli ortamda matlaşır; pirit zamanla bozulabilir. Bu taşları banyo ve mutfak buharından uzak tutun.
- Sertlikleri karıştırmayın: Sertliği 7 olan kristal kuvars; sertliği 2 olan selenit ve 3 ve 4 olan selestiti çizebilir. Farklı sertlikteki taşları aynı kapta saklamayın.
- Darbeden koruyun: Florit ve selestit kırılgandır. Kenara yakın ya da düşebilecek yüzeylere koymayın.
- Kuru bezle silin: Genel temizlik için yumuşak bir bez yeterlidir. Taşa özgü temizlik yöntemleri için kristal temizleme yazımıza bakın.
Evinize ve Ofisinize Uygun Doğal Taşları İnceleyin
Sarkaç Adam koleksiyonunda siyah turmalin, şungit, kristal kuvars, selenit, garnet, ametist, selestit, pembe kuvars, pirit, florit, sitrin ve akik bulunur.
Doğal Taş Koleksiyonunu İncele