Günümüzde su denildiğinde çoğumuzun aklına plastik şişelerde günlerce beklemiş, borulardan basınçla geçerek fıtrî enerjisini yitirmiş ölü sıvılar gelir. Oysa kadim tıp geleneğinin zirve ismi İbn Sînâ, bin yıl önce kaleme aldığı ölümsüz eseri El-Kânûn fi't-Tıbb’da suya bambaşka bir gözle bakar. İbn Sînâ’ya göre su, yalnızca susuzluğu gideren bir sıvı değil; bedenin tüm organlarına gıdayı taşıyan, hücreleri tazeleyen ve mizacı doğrudan şekillendiren canlı bir tabiat unsurudur.
İbn Sînâ’ya Göre En Hayırlı Su: "Mâ-i Cârî" (Akarsu Fıtratı)
İbn Sînâ, El-Kânûn’un birinci cildinde suları kalitesine, kaynağına ve akış yönüne göre titiz bir hiyerarşiye tabi tutar. Hekimlerin hekimi için yeryüzündeki en üstün su şudur:
"En hafif, en saf ve bedene en çabuk nufûz eden su; yüksek dağlardan doğan, temiz taşlar ve çakıllar üzerinden doğuya ya da kuzeye doğru köpürerek akan akarsulardır."
İbn Sînâ bu tercihin nedenlerini şöyle sıralar:
- Güneş ve Rüzgar Teması: Doğuya doğru akan sular, sabah güneşinin ilk ve arı ışınlarını alır. Güneş ve temiz rüzgarla temas eden suyun kaba kesafeti dağılır, hafifler (letâfet kazanır).
- Taşlar Üzerinde Spiral Akış: Suyun yassı ve yuvarlak dere taşlarına çarparak kıvrılması, modern bilimin suyun oksijenlenmesi ve hekzagonal kümelenmesi dediği fıtrî canlılığı sağlar. Durgun su ölür; kayalar arasından sıçrayan su dirilir.
- Killi ve Balçıklı Yataklardan Uzaklık: Killi topraklardan geçen su ağırlaşır, tortulanır ve böbreklerde kum oluşturma eğilimi taşır. Granit, kuvars ve kireçsiz dere yatakları ise suyu süzer.
Kadim hekimlere göre çakıllar üzerinden serbestçe akan akarsular (mâ-i cârî), en yüksek hafifliğe sahiptir.
Hangi Su Neden Yorgunluk Verir? Durgun ve Kuyu Sularının Tehlikesi
Kadim tıpta suların derecelendirilmesi hayati bir teşhis aracıdır. İbn Sînâ’nın ikaz ettiği sular şunlardır:
- Durgun ve Bataklık Suları: Güneşin altında hareketsiz bekleyen sular, balgami ve sevdavi tortular üretir. Mideyi ağırlaştırır, karaciğeri tıkar ve yüzde solgunluk yapar.
- Derin Kuyu Suları: Güneş görmeyen, havalanmayan ve yer altında kapalı kalan kuyu suları ağır madensel tortular barındırır. İbn Sînâ, bu suların mutlaka kaynatılıp dinlendirilmeden içilmemesini emreder.
- Kar ve Buz Suları: Aşırı soğuk ve dondurucu sular iç organların fıtrî sıcaklığını (harâret-i garîziyye) söndürür. İbn Sînâ, buzlu su tüketiminin sinirleri zayıflattığını ve erken yaşlanmaya zemin hazırladığını asırlar önce belirtmiştir.
Kadim Toprak Testinin Sırrı: Neden Plastik ve Cam Değil?
Atalarımızın yüzyıllardır suyu pişmiş kilden yapılmış sırsız toprak testilerde saklaması bir nostalji veya yoksulluk tercihi değildi. Toprak testi, yaşayan bir biyolojik filtrasyon harikasıdır:
- Mikro Gözenekler ve Terleme: Pişmiş kilin mikroskobik gözenekleri vardır. Testi dışına çok ince bir nem sızdırır ve bu nem buharlaşırken testinin içindeki suyun ısısını doğal olarak 12-15 dereceye düşürür. Bu, bedeni şoka sokmayan en ideal fıtrî serinliktir.
- Ağır Metallerin ve Klorun Çökeltilmesi: Toprağın negatif yükü, sudaki kireç ve ağır partikülleri kendine çeker. Testi dibinde biriken suyun üst kısmı son derece yumuşak ve alkali hale gelir.
- Suyun Nefes Alması: Cam ve plastik hava geçirmez; su havasız kalarak enerjisini kaybeder. Toprak testi ise suyun sürekli atmosferle nefes alıp vermesini sağlar.
Sırsız pişmiş toprak kaplar, suyu hem doğal olarak soğutur hem de mineral dengesini korur.
Evde Suyu Canlandırmanın Kadim Yolu
Can Eser'in Sebepler Âlemi ve Kristal Şifa kitabında genişçe yer verilen suyun hafızası ve canlılık prensiplerine göre, şehir şebekesinden veya arıtma cihazından aldığımız suları kadim usulle tazelemek mümkündür:
Arıtılmış ölü suyu sırsız bir toprak testiye aktarmak, içine temizce arındırılmış ham bir Kristal Kuvars veya doğal Şungit parçası bırakmak ve sabah güneşini görecek şekilde birkaç saat dinlendirmek; suyun kaybolan moleküler kümelenmesini yeniden toparlar. Su içerken acele etmeden, oturarak ve üç yudumda içmek ise İbn Sînâ’nın sindirim sistemini korumak için vazgeçilmez saydığı altın kuraldır.
Sonuç: Yaşayan Suyu Hatırlamak
Bedenimizin dörtte üçü sudur. İçtiğimiz suyun kalitesi, kanımızın akışkanlığından zihnimizin berraklığına kadar her şeyimizi tayin eder. İbn Sînâ’nın bin yıllık su atlası, bize doğanın sadeliğinde saklı olan mucizevi canlılığı yeniden hatırlatmaktadır.
Kadim Kaynaklar ve İncelemeler
- İbn Sînâ - El-Kânûn fi't-Tıbb (Birinci Kitap: Suların Tabiatı, Çeşitleri ve Islahı)
- Dâvûd-i Antâkî - Tezkiretü Üli'l-Elbâb (Suyun Dereceleri ve Mizaç Etkileri)
- Can Eser - Sebepler Âlemi ve Kristal Şifa (Canlı Su ve Element Dinamikleri)
- Viktor Schauberger - Doğanın Yaşayan Suyu ve Spiral Hidrodinamik